Πιθανόν δεν το υποψιάζεστε όμως τα γυαλιά ηλίου χαρακτηρίζονται ως ‘ιατρικές συσκευές’ (medical devices) και ως ‘ατομικός προστατευτικός εξοπλισμός (personal protective equipmentα) από την Επιστημονική Επιτροπή του Πανελλήνιου Συλλόγου Οπτικών Οπτομετρών.
Σκοπός τους είναι να προστατεύσουν τα μάτια από την επικίνδυνη υπεριώδη (UV) ακτινοβολία διασφαλίζοντας παράλληλα την οπτική ευκρίνεια και την αποτροπή μακροπρόθεσμων οφθαλμικών βλαβών. Ως εκ τούτου οφείλουν να πληρούν συγκεκριμένες προϋποθέσεις ασφαλείας για την απορρόφηση της υπεριώδους ακτινοβολίας και την προστασία της οφθαλμικής υγείας του πληθυσμού.
Ποιες είναι οι πρόσφατες οδηγίες για την ασφάλεια των γυαλιών ηλίων
Με βάση τις πιο πρόσφατες οδηγίες η προστασία θα πρέπει να φτάνει στα 380nm (ανώτερο όριο της UVA) αλλά και να καλύπτει ένα σημαντικό μέρος της UVB. Παράλληλα οι οδηγίες θα πρέπει περιγράφουν τις μηχανικές, οπτικές και λοιπές προδιαγραφές για τα γυαλιά ηλίου γενικής χρήσης. Επομένως, η σήμανση των γυαλιών ηλίου με το σήμα CE δεν εγγυάται τη σωστή απορρόφηση της υπεριώδους ακτινοβολίας.
Γιατί η σήμανση CE δεν αρκεί
Το 2010, μία μελέτη κατέληξε στο συμπέρασμα ότι το 17.3% των γυαλιών ηλίου που έφεραν πιστοποίηση CE δεν πληρούσαν την τότε ισχύουσα Ευρωπαϊκή οδηγία EN1836 που απαιτούσε την απορρόφηση του 95% της υπεριώδους ακτινοβολίας.
Πόσο επικίνδυνη είναι η χρήση γυαλιών ηλίων χωρίς επαρκή προστασία
Η χρήση μη πιστοποιημένων γυαλιών που φέρουν απλώς σκούρους φακούς χωρίς επαρκή UV προστασία είναι πιο επικίνδυνη από το να μην φορά κάποιος καθόλου γυαλιά. Οι σκούροι φακοί προκαλούν διαστολή της κόρης, επιτρέποντας σε περισσότερη UV ακτινοβολία να εισέλθει στο μάτι, αυξάνοντας δυνητικά τις πιθανότητες για κάποια σχετιζόμενη οφθαλμική βλάβη.
Η σκουρότητα των γυαλιών παίζει ρόλο
Σε ότι αφορά τα επίπεδα διαπερατότητας του ορατού φάσματος (επίπεδα φιλτραρίσματος φωτεινότητας) ορίζονται οι κατηγορίες 0 έως 4.
Η σκουρότητα των γυαλιών ηλίου βαθμονομείται και κυμαίνεται από 0 έως 4, με την αρίθμηση 0 να αφορά τους πιο ανοιχτόχρωμους φακούς και την αρίθμηση 4 να αναφέρεται στους πιο σκουρόχρωμους φακούς – και αντίστοιχα η προστασία από την ηλιακή ακτινοβολία να κυμαίνεται από πολύ περιορισμένη (0) έως πολύ υψηλή (4).
Αυτό που πρέπει να θυμάστε είναι ότι οι διαυγείς ή ελαφρώς χρωματισμένοι φακοί είναι προτιμότερο για χρήση εσωτερική καθώς εξασφαλίζουν χαμηλή προστασία. Περιορισμένη προστασία εξασφαλίζουν και οι ήπια χρωματισμένοι φακοί που μπορούν να χρησιμοποιηθούν για ημέρες με ήπια ηλιοφάνεια και για οδήγηση.
Καλή προστασία από την ηλιακή ακτινοβολία εξασφαλίζουν οι μέτρια χρωματισμένοι φακοί οι οποίοι επίσης συνιστώνται για οδήγηση ενώ υψηλή προστασία εξασφαλίζουν οι σκουρόχρωμοι φακοί για χρήση τις ηλιόλουστες ημέρες.
Πολύ υψηλή προστασία τέλος εξασφαλίζουν οι πολύ σκουρόχρωμοι φακοί για χρήση σε πολύ έντονη ηλιοφάνεια (π.χ. παραλία, θαλάσσια σπορ, χιόνι, σκι) οι οποίοι επιτρέπουν μόνο στο 8% του ηλιακού φωτός να φτάσει στους οφθαλμούς όμως δεν συνιστώνται για οδήγηση.
