Συνέντευξη: Φλώρα Κασσαβέτη
Μιλήσαμε με τον Ιωάννη Βλαχογιαννάκο, Καθηγητή Παθολογίας-Γαστρεντερολογίας Ιατρικής Σχολής ΕΚΠΑ, Πρόεδρο του Διοικητικού Συμβουλίου της Ελληνικής Εταιρείας Μελέτης Ήπατος σχετικά με τα κενά ενημέρωσης, για το πώς μεταδίδεται και αν θεραπεύεται η Ηπατίτιδα D και φυσικά για τους τρόπους πρόληψης.
Κύριε Βλαχογιαννάκο, ποιο είναι το βασικό πρόβλημα με την ηπατίτιδα D η οποία, από όσο γνωρίζoυμε είναι η σοβαρότερη μορφή χρόνιας ηπατίτιδας;
Πράγματι, πρόκειται για τη σοβαρότερη μορφή χρόνιας ιογενούς ηπατίτιδας. Αυτό συμβαίνει γιατί εμφανίζεται σε ασθενείς που έχουν ήδη χρόνια ηπατίτιδα Β με αποτέλεσμα να επιταχύνεται η ηπατική βλάβη και να οδηγούμαστε ταχύτερα σε ηπατική ανεπάρκεια. Παρά ταύτα, συχνά παραμένει αδιάγνωστη καθώς εξελίσσεται σιωπηλά, επιβαρύνοντας σημαντικά την υγεία του ήπατος.
Ποιοι άνθρωποι διατρέχουν αυξημένο κίνδυνο για Ηπατίτιδα D;
Οι παράγοντες κινδύνου για την ηπατίτιδα D και την ηπατίτιδα Β είναι παρόμοιοι. Αυξημένο κίνδυνο παρουσιάζουν άτομα που κάνουν χρήση (κυρίως ενέσιμων) ναρκωτικών ουσιών, σεξουαλικοί σύντροφοι ατόμων που πάσχουν από ηπατίτιδα B και D, άτομα με συλλοίμωξη από τον HIV και τον ιό της ηπατίτιδας Β καθώς και άτομα που υιοθετούν σεξουαλικές πρακτικές υψηλού κινδύνου (πολλαπλοί ερωτικοί σύντροφοι, σεξ μεταξύ αντρών κλπ). Στις ομάδες υψηλού κινδύνου εντάσσονται επίσης οι εργαζόμενοι στον τομέα της υγειονομικής περίθαλψης ή της δημόσιας ασφάλειας που κινδυνεύουν από επαγγελματική έκθεση σε μολυσμένο αίμα ή σωματικά υγρά και οι ασθενείς που υποβάλλονται σε αιμοκάθαρση. Θα πρέπει όμως να τονίσουμε ότι κάθε ασθενής με χρόνια HBV λοίμωξη μπορεί να προσβληθεί από τον ιό της ηπατίτιδας D και γι’ αυτό αποκτά ιδιαίτερη σημασία ο διαγνωστικός έλεγχος.
Επομένως, για να προσβληθεί κάποιος από ηπατίτιδα B ή/και D θα πρέπει να έρθει σε επαφή με το αίμα ή τα σωματικά υγρά κάποιου που έχει ήδη μολυνθεί με τον ιό. Σε αυτό το σημείο θα μπορούσαμε να επισημάνουμε πώς δεν μεταδίδεται η ηπατίτιδα D;
Έχει μεγάλη σημασία να αποσαφηνίσουμε ότι η ηπατίτιδα D δεν μεταδίδεται μέσω της τροφής ή του νερού, της κοινής χρήσης οικιακών σκευών, του θηλασμού, της αγκαλιάς, του φιλιού, του κρατήματος των χεριών, του βήχα ή του φτερνίσματος.
Aπό ηπατίτιδα D μπορούν να προσβληθούν μόνο άτομα που πάσχουν από χρόνια ηπατίτιδα Β.
Πώς μπορούμε να επιτύχουμε τη διάγνωση της ηπατίτιδας D;
Η διάγνωση της Ηπατίτιδας D είναι σχετικά εύκολη και πραγματοποιείται με εξετάσεις αίματος που ανιχνεύουν τα αντισώματα έναντι του ιού αλλά και την ποσότητα του ιού που κυκλοφορεί στο αίμα (ιικό φορτίο).
Τότε γιατί παραμένει αδιάγνωστη;
Είναι εύλογη η απορία σας. Για να διαγνώσουμε την ηπατίτιδα D θα πρέπει να τη σκεφθούμε!
Πρώτα απ’ όλα, οφείλουμε να γνωρίζουμε ποιους πρέπει να ελέγξουμε. Πρέπει να καταστήσω εδώ σαφές ότι από ηπατίτιδα D μπορούν να προσβληθούν μόνο άτομα που πάσχουν από χρόνια ηπατίτιδα Β. Συνήθως όμως, εστιάζουμε στην αντιμετώπιση της ηπατίτιδας Β και διαφεύγει της προσοχής μας ότι μπορεί να συνυπάρχει και λοίμωξη από τον ιό D. Σε αυτό συμβάλλει και το γεγονός ότι ο ιός D πορεύεται σιωπηλά χωρίς ειδικά συμπτώματα που θα οδηγούσαν στον έγκαιρο έλεγχο. Άρα, το σημαντικότερο μήνυμα είναι ότι αν κάποιος άνθρωπος διαγνωστεί με ηπατίτιδα Β θα πρέπει να εξεταστεί και για ηπατίτιδα D. Αυτόν το στόχο πρέπει να θέσουμε και να τον υπηρετήσουμε με συνέπεια για να πετύχουμε το βέλτιστο αποτέλεσμα.
Πώς μπορεί να αλλάξει την πορεία της νόσου η έγκαιρη διάγνωση της Ηπατίτιδας D;
Οι ασθενείς που διαγιγνώσκονται με χρόνια ηπατίτιδα D μπορούν να λάβουν θεραπευτική αγωγή με στόχο την υποχώρηση της ηπατικής φλεγμονής, τη βελτίωση της ηπατικής λειτουργίας και την πρόληψη της εξέλιξης σε κίρρωση και ενδεχομένως σε ηπατοκυτταρικό καρκίνο.
Υπάρχει θεραπεία για τη χρόνια ηπατίτιδα D;
Μέχρι πρόσφατα, η μόνη διαθέσιμη θεραπεία ήταν η πεγκυλιωμένη ιντερφερόνη, η οποία όμως είχε αρκετούς περιορισμούς στη χορήγησή της, πολλές παρενέργειες και ήταν αποτελεσματική μόνο στο 25-30% των ασθενών.
Τα τελευταία χρόνια διαθέτουμε καλύτερα ανεκτή και πιο αποτελεσματική θεραπεία που μας επιτρέπει να είμαστε αισιόδοξοι ότι θα καταφέρουμε τελικά να θεραπεύσουμε και αυτή την ηπατίτιδα που παραμένει σε μεγάλο βαθμό ένα «αγκάθι» για τους ηπατολόγους.
Επειδή ακριβώς διαθέτουμε θεραπεία, γίνεται πιο επιτακτική η ανάγκη έγκαιρης διάγνωση των πασχόντων.
Υπάρχει μια εκστρατείας ενημέρωσης που έχει στόχο ν’ αναδείξει αυτή την αόρατη απειλή. Σωστά; Θέλετε να μας πείτε περισσότερα σχετικά με αυτή;
Με στόχο να αναδείξει αυτή την «αόρατη» απειλή, η Ελληνική Εταιρεία Μελέτης Ήπατος (Ε.Ε.Μ.Η.) σε συνεργασία με την Gilead Sciences Ελλάδος υλοποιεί την καμπάνια ενημέρωσης BehinD – Πίσω από την Ηπατίτιδα Β μπορεί να κρύβεται η Ηπατίτιδα D.
Το μήνυμα της καμπάνιας BehinD είναι σαφές: ο έλεγχος για Ηπατίτιδα D πρέπει να αποτελεί αναπόσπαστο μέρος της παρακολούθησης όλων των ασθενών με Ηπατίτιδα Β.
Στο πλαίσιο μάλιστα της καμπάνιας, υλοποιείται το πρόγραμμα ΓΕΦΥΡΑ 2026, μια στοχευμένη πρωτοβουλία της Ε.Ε.Μ.Η., σε συνεργασία με τη Gilead Sciences Ελλάδος, που αποσκοπεί στην έγκαιρη διάγνωση της ηπατίτιδας D. Σε όλη την Ελλάδα, τα άτομα με ηπατίτιδα Β μπορούν κατόπιν παραπομπής από τον θεράποντα ιατρό τους να υποβληθούν δωρεάν σε ειδικό εργαστηριακό έλεγχο σε εξειδικευμένα διαγνωστικά κέντρα, μέσω μιας απλουστευμένης διαδικασίας πανελλαδικής κάλυψης.
Μέσα από την καμπάνια BehinD και το πρόγραμμα ΓΕΦΥΡΑ 2026 δημιουργούμε τις προϋποθέσεις για ουσιαστική πρόσβαση στη διάγνωση, αποδεικνύοντας πως όταν η επιστημονική κοινότητα και η φαρμακοβιομηχανία λειτουργούν με κοινό όραμα μπορούν να επιτύχουν πραγματική αλλαγή στη φροντίδα των ασθενών, να αναδείξουν τη σοβαρότητα της HDV λοίμωξης και να διευκολύνουν την έγκαιρη πρόσβαση στη θεραπεία.
Θα θέλατε να μας πείτε σε ποιες γλώσσες υλοποιείται η καμπάνια ενημέρωσης για την Ηπατίτιδα D;
Η καμπάνια υλοποιείται σε τέσσερις γλώσσες – ελληνικά, αλβανικά, ρουμανικά και βουλγαρικά – με στόχο την ισότιμη ενημέρωση και την ενίσχυση της πρόσβασης σε αξιόπιστη πληροφόρηση για όλους.
Γνωρίζουμε ότι η καλύτερη θεραπεία για όλες τις ασθένειες είναι η πρόληψη. Υπάρχει τρόπος πρόληψης της ηπατίτιδας D;
Αν και δεν υπάρχει εμβόλιο για την ηπατίτιδα D, το εμβόλιο για την ηπατίτιδα Β προστατεύει επίσης από την ηπατίτιδα D. Γενικώς, καταγράφεται σημαντική μείωση της επίπτωσης της οξείας HDV λοίμωξης την τελευταία δεκαετία, τόσο στον αναπτυγμένο όσο και στον αναπτυσσόμενο κόσμο, πιθανότατα σχετιζόμενη με την ευρεία εφαρμογή του εμβολιασμού έναντι του ΗΒV.
Πηγή: HEALTH TODAY MAGAZINE
